CôngThương - Ngân hàng đua tăng lãi suất kỳ hạn dài
Quy định các ngân hàng thương mại được phép ấn định lãi suất huy động kỳ hạn dài trên 12 tháng trở lên của Ngân hàng Nhà nước được đánh giá có độ mở khá lớn. Điều này không chỉ đem lại sự tự chủ cho các ngân hàng mà thực tế người dân và cả cơ quan quản lý cũng dễ dàng “bắt bệnh” được những ngân hàng đang có vấn đề về thanh khoản. Cuộc chạy đua tăng lãi suất huy động đã được phân chia đẳng cấp và dường như chỉ những ngân hàng thương mại quy mô nhỏ vào cuộc. Phương Tây (Western Bank) là ngân hàng tăng lãi huy động dài hạn lên cao nhất ở mức 14%/năm, đồng loạt các nhà băng khác như NamABank, KienLongBank, SCB... cũng nâng mức lãi suất huy động kỳ hạn trên 12 tháng lên từ 11 – 13,5%/năm. Một số ngân hàng ở “nhóm trên” như DongaBank cũng nâng mức tiền gửi VND kỳ hạn 12 tháng lên 11%/năm, tại Maritime Bank, biểu lãi suất tiền gửi kỳ hạn 12 tháng là 10,5%/năm, ở các kỳ hạn dài hơn 15 tháng tới 36 tháng lãi suất là 11,5%/năm. OceanBank cũng đã điều chỉnh mức lãi suất huy động kỳ hạn dài từ 12 tháng trở lên 10%/năm, kỳ hạn từ 13,15, 18, 24 tháng trở lên là 10,2%/năm và từ 36 tháng trở lên là 10,5%/năm.
Phó chủ tịch LienvietPostbank Nguyễn Đức Hưởng đánh giá: việc không bị áp trần lãi suất cho những kỳ gửi trung và dài hạn sẽ giúp vẽ lại đường cong lãi suất trên thị trường và có lợi cho ngân hàng trong việc chủ động được nguồn vốn. “Hiện 90% vốn huy động là từ kỳ hạn ngắn, khi áp trần lãi suất ngắn, trung dài hạn như nhau thì hầu như tháng nào ngân hàng cũng phải lo các khoản để bù đắp cho trung và dài hạn”.- ông Hưởng nói.
Theo bà Nguyễn Thị Mai Hương – Phó tổng giám đốc OceanBank: khách gửi tiền tại ngân hàng có xu hướng dịch chuyển kỳ hạn tiền gửi từ ngắn hạn sang dài hạn, thường lựa chọn kỳ hạn dài như 6,9,12 tháng bởi tâm lý khách hàng hiện vẫn đang lo ngại về việc lãi suất tiếp tục giảm sâu hơn.
Phân tích sâu hơn về việc cạnh tranh lãi suất huy động tiền gửi dài hạn trên thị trường, ông Trần Xuân Quảng, Phó tổng giám đốc MaritimeBank cho biết: lãi suất kỳ hạn lên cao là do cân đối của các ngân hàng về vốn trung dài hạn bị chênh lệch nguồn. Trong nhiều năm qua ngân hàng chỉ huy động ngắn hạn mà vẫn phải cho vay trung dài hạn. “Không phải ngân hàng thích cho vay mà đấy là một trong những kênh huy động của nền kinh tế vì tại Việt Nam vốn trung dài hạn vẫn phải dựa vào ngân hàng không còn kênh nào khác. Bây giờ có thể đẩy mạnh huy động vốn trung và dài hạn là điều tốt cho từng ngân hàng”- ông Quảng bày tỏ. Bên cạnh đó, ông Quảng cũng đánh giá việc tăng lãi suất huy động dài hạn sẽ không có nhiều tác động ngược trở lại đến cán cân hay đồ thị của ngân hàng nên họ chấp nhận đưa lãi suất lên cao. Điều này lại tốt cho marketing và truyền thông bởi công bố một mức lãi suất cao sẽ thu hút sự quan tâm của người gửi tiền.
Mong chờ vốn rẻ
Tổng giám đốc một ngân hàng cổ phần cho rằng: nhiều nhà băng đang đặt mục tiêu tăng trưởng tín dụng 1 - 1,5%, với lãi suất huy động dài hạn hiện nay là 11 - 12%, thì lãi suất cho vay nên ở 13 - 15% là hợp lý. Số liệu của Ngân hàng Nhà nước tuần đầu tiên thực hiện thả nổi trần lãi suất huy động kỳ hạn từ 12 tháng trở lên cho thấy, lãi suất cho vay dài hạn đối với các lĩnh vực phi sản xuất (trong đó có tiêu dùng, bất động sản) là 16,5- 20% một năm, cố định so với tuần trước đó, dù lãi huy động kỳ hạn dài tăng.
Trong một cuộc hội thảo về “Quản trị hiệu quả nguồn vốn-cơ hội đầu tư 6 tháng cuối năm” vừa được tổ chức, chuyên gia kinh tế Lê Đăng Doanh cũng cho rằng: "Cần thông cảm cho các ngân hàng vì giá vốn từ trước đây của họ có mức lãi suất huy động cao hơn nhiều. Vì thế, ngân hàng sẽ cần một khoảng thời gian nhất định nhằm "trộn” các loại vốn này vào với nhau, từ đây đưa ra mức lãi suất hợp lý nhất. Cả doanh nghiệp và ngân hàng phải chấp nhận độ trễ khoảng 3 tháng mới mong dòng vốn rẻ khơi thông".
Trong khi cộng đồng doanh nghiệp mong chờ vốn rẻ thì thị trường ngân hàng lại có cơn “địa chấn” mới khi Eximbank công bố chương trình cho vay VND lãi suất ưu đãi tham chiếu theo tỷ giá USD/VND. Lãi suất cho vay theo chương trình này chỉ 7%/năm, áp dụng cho tất cả các khách hàng cá nhân, doanh nghiệp với thời hạn vay từ nay đến cuối năm. Để tiếp cận lãi suất trên, khách hàng phải có một thỏa thuận đi kèm liên quan đến biến động của tỷ giá USD/VND. Bên cạnh mức lãi suất 7%/năm, khách hàng phải cam kết bù đắp cho chênh lệch của tỷ giá USD/VND trong kỳ (từ nay đến cuối năm) tối đa là 3%; nếu tỷ giá tăng trên 3%, Eximbank sẽ chịu thay khách hàng phần vượt trên 3% đó.
Ông Trương Văn Phước, Tổng giám đốc Eximbank giải thích: “Việc bảo hiểm tỷ giá để tạo niềm tin cho người vay mạnh dạn vay VND, khống chế được rủi ro tối đa trong khi mức lãi suất 7%/năm là một mức thấp thực tế. Điều này cũng giúp họ kiểm soát và giảm thiểu được chi phí vay vốn”. Ông Phước chia sẻ thêm: “Với tỷ giá ổn định và lãi suất cho vay 7% thì có thể xem đây là một đóng góp nhỏ bé của chúng tôi cho thị trường. Tôi cho rằng có thể nhân rộng ý tưởng này trong hệ thống và tạo được nguồn lực tổng hợp. Sau bao nhiêu năm nền kinh tế chịu lãi suất cao như vậy, bấy nay vẫn khó khăn và lúng túng khi tìm cách giảm lãi suất, thì có thể xem đó là một cách làm, một gợi ý. Giải pháp này có thể chưa hoàn hảo, chưa tối ưu nhưng là một nỗ lực để có thể giảm được chi phí cho người vay vốn lúc này”.
