Rau sạch có bao bì, nhãn mác rõ ràng bán tại các siêu thị còn rất hạn chế
CôngThương - Siêu thị tiêu thụ số lượng ít
Theo các HTX trên địa bàn thành phố, số lượng rau an toàn được sản xuất ra hàng tháng rất nhiều nhưng lượng được tiêu thụ cho các đơn vị nhà hàng, siêu thị… chỉ chiếm số ít. Cụ thể, khu vực HTX Ngã Ba Giồng, Xuân Thới Thượng (huyện Hóc Môn), sản lượng rau sản xuất hàng ngày ở mức 15-20 tấn, nhưng lượng hàng có hợp đồng đưa vào siêu thị (Co.opMart, Maximark, Metro) chưa tới 1 tấn/ngày, số còn lại nông dân tự mang bán tại chợ đầu mối Tân Xuân.
Khu vực ấp Đình, xã Tân Phú Trung và xã Nhuận Đức (huyện Củ Chi), sản xuất 20-25 tấn rau/ngày, nhưng cũng chỉ có hợp đồng 2-3 tấn/ngày.
Chủ nhiệm HTX rau an toàn Nhuận Ðức chia sẻ, rau an toàn được trồng theo tiêu chuẩn ViteGAP có năng suất thấp, thời gian thu hoạch kéo dài nhưng giá thành bán ra chỉ cao hơn khoảng 1.000 - 2.000 đồng/kg so với rau thường. Tuy nhiên, số lượng rau bán với giá thành cao không nhiều, hiện nay HTX sản xuất khoảng 3 tấn rau/ngày nhưng chỉ bán cho các siêu thị được vài trăm ký, số còn lại phải mang tiêu thụ ở các trường học, bếp ăn tập thể và nhà hàng. Những lý do đó làm nông dân không hào hứng với việc trồng rau an toàn.
Tương tự, ông Mai Xuân Phú, Giám đốc Công ty Nông Phẩm Xanh cho hay, hiện tại có rất nhiều HTX, cơ sở sản xuất rau có đủ khả năng để đáp ứng tiêu chuẩn VietGAP của Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn ban hành. Nhưng mỗi ngày trên địa bàn thành phố chỉ có 5-6 tấn rau an toàn được đưa vào các siêu thị, bếp ăn tập thể, còn lại 30-35 tấn phải bán ra chợ đầu mối với giá rẻ hơn rau thường (do rau an toàn trông xấu hơn rau thường). Do vậy, hiện nay các sản phẩm rau sạch của Nông Phẩm Xanh chỉ sản xuất để xuất khẩu và bán theo hợp đồng cho một vài khách sạn tại TPHCM. Theo lý giải của ông Phú, nếu bán rau cho các siêu thị thì phải đáp ứng nhiều tiêu chuẩn khắt khe trong khi khâu thanh toán tiền thì chậm vì vậy công ty không “mặn mà” với việc trồng rau sạch bán cho các siêu thị…
Liên kết phân phối yếu
Theo đánh giá của nhiều chuyên gia nông nghiệp, việc tiêu thụ sản phẩm rau sạch tại TPHCM bí đầu ra là do kênh phân phối còn yếu, sản phẩm không có dấu hiệu để nhận diện, sản phẩm VietGAP ít được người tiêu dùng biết đến. Bên cạnh đó là các trở ngại về giá cả, phương thức giao hàng... Những tồn tại này đã tạo ra khoảng cách giữa nông dân với kênh phân phối hiện đại. Sâu xa hơn, nền sản xuất của nông dân còn manh mún, chưa đảm bảo tốt về số lượng, chất lượng nên bên cung và bên cầu khó gặp nhau.
Theo bà Huỳnh Thị Ngọc Trâm, Phụ trách truyền thông phía Nam siêu thị BigC, trong số các HTX tại TPHCM, hiện BigC mới chỉ thu mua rau của HTX Thỏ Việt với số lượng bình quân 1 tấn rau/ngày, còn lại là phải nhập từ các địa phương khác. Bà Trâm cho rằng, Big C buộc phải lấy hàng từ những nguồn khác vì giá cả ở các đơn vị cung cấp ngoài TPHCM tốt hơn, từ đó giúp siêu thị có thể thực hiện mục tiêu mang đến giá cả và chất lượng tốt nhất cho người tiêu dùng.
Tương tự, hiện nay hệ thống siêu thị Co.op Mart tiêu thụ khoảng 40 tấn rau, củ mỗi ngày nhưng trong số này chỉ có khoảng 20% rau củ là của các HTX trên địa bàn TPHCM. Đại diện của Co.op Mart cho rằng, mặc dù có nhiều HTX rau tại thành phố muốn bán hàng cho siêu thị, nhưng Co.op Mart vẫn phải tìm kiếm đối tác cung cấp nguồn hàng ở các địa phương khác. Nguyên nhân là do ở các HTX tại TPHCM chỉ trồng mồng tơi, rau dền, rau muống vì thế Co.op Mart không thể bao tiêu hết. Hơn nữa để đảm bảo đa dạng hóa nguồn hàng cung cấp cho thị trường cũng như cân đối kinh doanh, siêu thị phải lấy rau từ các nguồn ở Đà Lạt, Long An, Tiền Giang nhằm mang đến nguồn cung chất lượng tốt, mà giá cả cũng phù hợp cho người tiêu dùng.
Đối với các siêu thị khác như Metro, Citimart, Maximart… tiêu chí chất lượng và giá cả cũng được đặt lên hàng đầu. Có lẽ bởi vậy mà tuy nguồn cung tại thành phố dư thừa nhưng họ vẫn luôn luôn tìm thêm các nhà cung cấp mới để có giá tốt nhất cho cả người tiêu dùng lẫn siêu thị.
| Thống kê của Sở Nông nghiệp & Phát triển nông thôn TPHCM cho thấy, toàn thành phố có trên 100 xã, phường sản xuất rau với diện tích gieo trồng gần 11.000ha. Tập trung chủ yếu ở các huyện Củ Chi, Bình Chánh, Hóc Môn… Thực tế nhu cầu tiêu thụ rau xanh của người dân thành phố khoảng 1.200 tấn/ngày nhưng rau sạch chỉ đáp ứng được 5-6 tấn/ngày. Dù cung không đủ cầu nhưng hiện tại các hộ nông dân, HTX trồng rau sạch đang phải đối mặt với nhiều khó khăn. |