Xử lý chất thải nguy hại là vấn đề phức tạp, khó khăn (ảnh mang tính chất minh họa)
CôngThương - Từ chuyện công văn chưa hợp lý…
Ngày 30/12/2011, UBND tỉnh Quảng Ninh có Công văn số 5518/ UBND – MT1 yêu cầu các doanh nghiệp (DN) tại thành phố Hạ Long và thị xã Cẩm Phả phối hợp với Công ty TNHH Tái Sinh – TCN để thu gom xử lý chất thải nguy hại trên địa bàn.
Ngày 3/1/2012, Sở Tài nguyên & Môi trường tỉnh Quảng Ninh tiếp tục có Công văn số 07/TNMT về việc: Các DN không nằm trên địa bàn tỉnh, khi muốn vào hoạt động cần có văn bản đăng ký với Sở, đính kèm là các giấy tờ bắt buộc khác như: phải có 1 bộ hồ sơ (bản sao) giấy phép quản lý chất thải nguy hại (CTNH) do Tổng cục Môi trường cấp để Sở Tài nguyên & Môi trường xem xét xác nhận bằng văn bản mới được tiến hành các hoạt động quản lý CTNH trên địa bàn Quảng Ninh. Nếu chủ các nguồn chất thải, nguy hại có ký với các DN ngoại tỉnh thì phải có văn bản xác nhận đăng ký hoạt động trên địa bàn tỉnh của Sở Tài nguyên & Môi trường…
Ngày 17/2/2012, Tổng cục Môi trường đã có Công văn số 155/ TCMT – QLCT & CHMT gửi UBND tỉnh Quảng Ninh nêu ý kiến về Quyết định số 380/2011/QĐ – UBND ngày 2/12/2011 của UBND tỉnh Ban hành Quy chế quản lý chất thải nguy hại trên địa bàn tỉnh. Theo đó, Tổng cục Môi trường đã trích một số điều, khoản cho rằng, Quy chế của UBND tỉnh không theo đúng chủ trương xã hội hóa của Nhà nước và không còn phù hợp với chủ trương đơn giản hóa thủ tục hành chính của Chính phủ (Đề án 30)... Tổng cục Môi trường đã đề nghị UBND tỉnh xem xét và điều chỉnh một số nội dung để phù hợp với các quy định Nhà nước. Cụ thể:
Tại Điểm b - Khoản 1, Điều 12 của Quy chế nói trên, Sở Tài nguyên & Môi trường là đơn vị chủ trì và phối hợp với các đơn vị có liên quan tổ chức kiểm tra, kết luận các CTNH; điểm d - Sở Tài nguyên & Môi trường là cơ quan hướng dẫn nội dung và thẩm định các báo cáo đánh giá tác động môi trường của cơ sở thu gom... Tuy nhiên, theo quan điểm của Tổng cục Môi trường, điểm b là không cần thiết, chủ nguồn thải phải tự chịu trách nhiệm về việc phân định chứ không phải cơ quan quản lý Nhà nước; điểm d việc thẩm định này là của Bộ Tài nguyên & Môi trường theo quy định tại Nghị định số 29/2011/NĐ – CP.
Đối với Công văn số 07 của Sở Tài nguyên & Môi trường tỉnh Quảng Ninh, Tổng Cục Môi trường cho rằng, việc này chỉ nên dừng ở mức độ thông báo cho Sở Tài nguyên & Môi trường để theo dõi, quản lý, không cần có xác nhận bằng văn bản tránh tạo thêm thủ tục hành chính mà không có căn cứ pháp lý theo quy định hiện hành và không phù hợp với chủ trương đơn giản hóa thủ tục hành chính của Chính phủ. Theo Tổng cục Môi trường, UBND tỉnh xem xét lại Công văn số 5518 ngày 30/12/2011 yêu cầu hạn chế tối đa việc vận chuyển CTNH sang địa phương khác và chỉ đích danh các chủ nguồn thải phối hợp với Công ty TNHH Tái Sinh – TCN, để đảm bảo căn cứ pháp lý theo quy định hiện hành cũng như theo đúng chủ trương xã hội hóa của Đảng và Nhà nước. Điều đáng nói ở đây, Công ty TNHH Tái Sinh – TCN đã đăng ký hành nghề quản lý CTNH tại Tổng cục Môi trường nhưng bị trả lại hồ sơ do không đủ điều kiện hành nghề, do vậy UBND tỉnh nên xem xét lại năng lực, điều kiện của công ty này.
… Đến ý kiến cơ quan chức năng trên địa bàn
Việc UBND tỉnh có Công văn số 5518 ngày 30/12/2011 chỉ đích danh yêu cầu các chủ nguồn thải trên địa bàn TP.Hạ Long, thị xã Cẩm Phả phối hợp với Công ty TNHH Tái Sinh – TCN thực hiện thu gom và xử lý CTNH, hạn chế tối đa việc vận chuyển CTNH sang địa phương khác, ông Đặng Huy Hậu - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh - người ký văn bản trên-đãgiao cho Sở Tài nguyên & Môi trường tỉnh trả lời phóng viên Báo Công Thương. Ông Nguyễn Mạnh Cường – Giám đốc Sở Tài nguyên & Môi trường cho rằng, văn bản này hoàn toàn không có nghĩa là “ ngăn sông cấm chợ”, cấm các DN khác hoạt động (?). Tuy nhiên, điều đáng nói ở đây là, Công văn 5518 nêu trên đã khiến các DN khác hiểu rằng, duy nhất Công ty Tái Sinh được chỉ định làm việc này. Một thắc mắc nữa cần làm sáng tỏ, đó là một mình Công ty Tái Sinh cũng không thể có khả năng thu gom hết CTNH, huống hồ công ty này lại không đủ điều kiện hành nghề. Được biết, tại Công văn số 2089/TCMT – QLCT&CTMT ngày 25/11/2009 của Tổng cục Môi trường gửi Sở Tài nguyên & Môi trường Quảng Ninh nêu rõ: “Thông tin lịch sử hoạt động của Công ty TNHH Tái Sinh – TCN về công tác quản lý, thanh tra, kiểm tra và cấp phép của Quý Sở đối với công ty, trong đó lưu ý giai đoạn công ty hoạt động trước khi được Quý Sở cấp phép dẫn tới sự cố cháy nổ gây chết người ngày 18/1/2008 và các vụ kiện cáo báo chí phản ánh liên quan đến ô nhiễm môi trường của công ty”.
Ông Cường cũng cho biết, việc quản lý CTNH trên địa bàn có nhiều phức tạp, khó khăn nên để chấn chỉnh tình trạng này và làm rõ chức năng vi phạm, trách nhiệm, yêu cầu cụ thể đối với các chủ hành nghề quản lý CTNH; trong Quy chế quản lý CTNH đã ban hành có quy định rõ tại Khoản 6.2, Điều 6. Như vậy, Sở Tài nguyên & Môi trường Quảng Ninh ban hành Quy chế nêu trên là phù hợp. Việc yêu cầu Giấy phép hành nghề quản lý CTNH cho các DN hoạt động liên tỉnh, theo ông Cường, là do Tổng cục Môi trường không gửi hồ sơ cho tỉnh Quảng Ninh để phối hợp quản lý nên Khoản 6.2, Điều 6 của Quy chế đã cụ thể hóa nội dung này. Ông Cường cũng nhấn mạnh, Quảng Ninh là tỉnh đầu tiên trên cả nước xây dựng Quy chế nên có thể còn nhiều điểm chưa phù hợp, Sở sẽ nghiên cứu, tham mưu cho UBND tỉnh Quảng Ninh chỉnh sửa trong thời gian tới.
Thiết nghĩ, UBND tỉnh Quảng Ninh, Sở Tài nguyên & Môi trường cần sớm xem xét lại các văn bản đã ban hành cũng như phương thức hoạt động trong vấn đề xử lý CTNH; đặc biệt, không thể để một DN không đủ điều kiện hành nghề lại “độc quyền” trong hoạt động kinh doanh như đã nói ở trên.